You are currently browsing the category archive for the ‘Χημεία Γ΄Λυκείου – Ηλεκτρονιακοί Τύποι και Χημικοί Δεσμοί’ category.

Το βιβλίο-βοήθημα «Γενική Χημεία για την Γ΄ Λυκείου» περιλαμβάνει την θεωρία (αναλυτικά και συνοπτικά) αλλά και πληθώρα μεθοδολογικά λυμένων ασκήσεων ώστε να βοηθήσει τον υποψήφιο στην προετοιμασία για τις πανελλαδικές.

Σχήμα  20,5 x 29,2

Eξώφυλλο / Εσωτερικό : Τετραχρωμία

Σελίδες: 417

ΙSBN 978-960-93-2031-3

 

Το βιβλίο απευθύνεται κυρίως στο υποψήφιο για την τριτοβάθμια εκπαίδευση αλλά και σε όσους ενδιαφέρονται να καταλάβουν ή να θυμηθούν βασικές έννοιες στην Χημεία και περιλαμβάνει:

  • Όλη την αντίστοιχη θεωρία του σχολικού βιβλίου ενότητα προς ενότητα. Η ύλη παρουσιάζεται αναλυτικά, χωρίς λογικά άλματα και σε μορφή συζήτησης (με παραδείγματα από την καθημερινή ζωή, με ερωτήσεις-απαντήσεις, επεξηγήσεις καθώς και με λυμένα παραδείγματα ασκήσεων). Στόχος είναι να μπορούν να προσεγγίσουν νοηματικά την ύλη με μεγαλύτερη ευκολία οι αναγνώστες
  • Περισσότερα από 80 σχήματα/εικόνες έτσι ώστε να διευκολύνεται η κατανόηση, η σύνδεση και η αναπαράσταση των εννοιών που υπάρχουν στο κείμενο
  • Την θεωρία των ενοτήτων παρουσιασμένη και με συνοπτικό τρόπο σε μία σελίδα σε μορφή διαγραμμάτων ροής (για την επανάληψη της ύλης κάθε ενότητας).
  • Την ύλη προηγούμενων τάξεων που θεωρείται απαραίτητη για την κατανόηση των ενοτήτων (δίνεται με μορφή ενθέτου θεωρίας και με συνοπτικό τρόπο)
  • Μεγάλο αριθμό μεθοδολογικά λυμένων ασκήσεων (400 λυμένες ασκήσεις βήμα-βήμα) ώστε να βοηθηθεί η εμπέδωση της ύλης κάθε ενότητας ή ομάδας συγγενών ενοτήτων  Συμπεριλαμβάνονται θέματα των πανελλαδικών εξετάσεων της τελευταίας δεκαετίας
  • Λυμένες ασκήσεις – παραδείγματα στο τέλος κάθε ενότητας και η διασύνδεσή τους με αντίστοιχες ασκήσεις στο τέλος κάθε κεφαλαίου
  • Πρότυπες και συνδυαστικές ασκήσεις

Το βιβλίο διατίθεται στα παρακάτω βιβλιοπωλεία (μεταξύ άλλων):   

Ιανός (Σταδίου 24, Αθήνα  –  Αριστοτέλους 7, Θεσ/νίκη), Κορφιάτης (Ιπποκράτους 6, Αθήνα), Πατάκης, Σαββάλας«Βιβλιοεπιλογή» Γ.Χ.  Αναστασάκης (Χαριλάου Τρικούπη 26, Αθήνα) , Βιβλιοχώρα (Χαριλάου Τρικούπη 49, Αθήνα).

 Λεπτομερής περιγραφή του βιβλίου και αποσπάσματα του δίνονται στον παρακάτω ιστότοπο όπου είναι δυνατό να αγορασθεί και σε ειδική προνομιακή τιμή με αντικαταβολή (περιορισμένος αριθμός βιβλίων).  Για τους τρόπους αγοράς του βιβλίου πατήστε εδώ.  Τα έξοδα αποστολής είναι δωρεάν εντός  Ελλάδας για απλό δέμα.

 

Η άσκηση και η σχετική μεθοδολογία για την επίλυσή της προέρχεται από την σελίδα 126 του βιβλίου  «Γενική Χημεία Γ΄ Λυκείου Θετικής Κατεύθυνσης» – Κ. Καλαματιανός.   Λεπτομερής παρουσίαση του βιβλίου, αποσπάσματά του και τρόποι αγοράς δίνονται στον ιστότοπο:

 Το βιβλίο διατίθετα στον παραπάνω ιστότοπο σε ειδική προνομιακή τιμή.

  

Διατίθεται επίσης στα εξής  βιβλιοπωλεία (μεταξύ άλλων): Ιανός (Αθήνα – Θεσ/νικη), Κορφιάτης,  ΓρηγόρηΕλευθερουδάκηςΠατάκης,  Αναστασάκης,  Βιβλιοχώρα.

 

1.  Γράψτε τον ηλεκτρονιακό τύπο του Lewis για το CN 

Απάντηση:

Ακολουθούμε την Μεθοδολογία για την γραφή ηλεκτρονιακών τύπων του Lewis που δίνεται στην σελίδα 126 του βιβλίου «Γενική Χημεία για την Γ΄ Λυκείου Θετικής Κατεύθυνσης» – Κ. Καλαματιανός. Η μεθοδολογία αυτή πρακτικά επιτρέπει να γράψουμε τον ηλεκτρονιακό τύπο του Lewis για οποιαδήποτε μόριο ή ιόν.

Βήμα 1:

Συνδέουμε τα άτομα με απλό δεσμό και τοποθετούμε μη δεσμικά ζεύγη ηλεκτρονίων έτσι ώστε όλα τα άτομα να έχουν οκτάδα ηλεκτρονίων (προσωρινά δεν μας ενδιαφέρει το φορτίο):

 

Βήμα 2:

Προσδιορίζουμε τον αριθμό των ηλεκτρονίων σθένους (ΝΗΣ) στο μόριο (ιόν):

ΝΗΣ = [(4 + 5) – (-1)] = 10

Βήμα 3:

Προσδιορίζουμε τον αριθμό των ζευγών ηλεκτρονίων σθένους (ΖΗΣ) στο μόριο (ιόν):

ΖΗΣ = ΝΗΣ / 2 = 10 / 2 = 5

Βήμα 4:

Προσδιορίζουμε τον αριθμό των ζευγών των δεσμικών (ΖΔ) και των μη δεσμικών ηλεκτρονίων  (ΖΜΔ) στο μόριο (ιόν):

ΖΔ + ΜΔ = 1 + 6 = 7

  

Προσδιορίζουμε τον αριθμό των ζευγών των ηλεκτρονίων σε πολλαπλούς δεσμούς στο μόριο (ιόν):

ΖΠΔ = (ΖΔ + ΜΔ) – ΖΗΣ = 7 – 5 = 2  και επομένως υπάρχουν 2 ζεύγη ηλεκτρονίων σε πολλαπλούς δεσμούς.

Βήμα 6:

Γράφουμε τον ηλεκτρονιακό τύπο του Lewis στην τελική μορφή του από τον τύπο στο Βήμα 2 : α) προσθέτοντας διπλούς ή τριπλούς δεσμούς σύμφωνα με το Βήμα 5 και β) αφαιρώντας μη δεσμικά ζεύγη ηλεκτρονίων ώστε όλα τα άτομα να έχουν οκτάδα ηλεκτρονίων (πλήν του Η, Β και των ατόμων των περιόδων 3 και πάνω εάν υπάρχουν στο μόριο).

 

 

Είναι γνωστό ότι η κατανόηση του μαθήματος της Χημείας παρουσιάζει σε αρκετές περιπτώσεις δυσκολίες και ιδιαιτερότητες. Με το βιβλίο αυτό επιδιώκουμε να βοηθήσουμε όσους πραγματικά ενδιαφέρονται για την κατανόηση της ύλης της  Χημείας και επιζητούν την διαλεύκανση των σημείων που παρατηρούνται συνήθως νοηματικά κενά.  Η ολοκληρωμένη θεωρητική κατάρτιση σε συνδυασμό με την εξάσκηση του αναγνώστη στην λύση ασκήσεων είναι ο βασικός στόχος μας γιατί πιστεύουμε ότι συντελούν στην υπέρβαση των δυσκολιών που προκύπτουν στην κατανόηση της Χημείας και στην συνεπακόλουθη επιτυχία στις εξετάσεις.

 

Σχήμα  20,5 x 29,2

Eξώφυλλο / Εσωτερικό : Τετραχρωμία

Σελίδες: 417

ΙSBN 978-960-93-2031-3

 

 Το βιβλίο απευθύνεται κυρίως στο υποψήφιο για την τριτοβάθμια εκπαίδευση αλλά και σε όσους ενδιαφέρονται να καταλάβουν ή να θυμηθούν βασικές έννοιες στην Χημεία και περιλαμβάνει:

  •  Όλη την αντίστοιχη θεωρία του σχολικού βιβλίου ενότητα προς ενότητα. Η ύλη παρουσιάζεται αναλυτικά, χωρίς λογικά άλματα και σε μορφή συζήτησης (με παραδείγματα από την καθημερινή ζωή, με ερωτήσεις-απαντήσεις, επεξηγήσεις καθώς και με λυμένα παραδείγματα ασκήσεων). Στόχος είναι να μπορούν να προσεγγίσουν νοηματικά την ύλη με μεγαλύτερη ευκολία οι αναγνώστες
  • Περισσότερα από 80 σχήματα/εικόνες έτσι ώστε να διευκολύνεται η κατανόηση, η σύνδεση και η αναπαράσταση των εννοιών που υπάρχουν στο κείμενο
  • Την θεωρία των ενοτήτων παρουσιασμένη και με συνοπτικό τρόπο σε μία σελίδα σε μορφή διαγραμμάτων ροής (για την επανάληψη της ύλης κάθε ενότητας).
  • Την ύλη προηγούμενων τάξεων που θεωρείται απαραίτητη για την κατανόηση των ενοτήτων (δίνεται με μορφή ενθέτου θεωρίας και με συνοπτικό τρόπο)
  • Μεγάλο αριθμό μεθοδολογικά λυμένων ασκήσεων (400 λυμένες ασκήσεις βήμα-βήμα) ώστε να βοηθηθεί η εμπέδωση της ύλης κάθε ενότητας ή ομάδας συγγενών ενοτήτων  Συμπεριλαμβάνονται θέματα των πανελλαδικών εξετάσεων της τελευταίας δεκαετίας
  • Λυμένες ασκήσεις – παραδείγματα στο τέλος κάθε ενότητας και η διασύνδεσή τους με αντίστοιχες ασκήσεις στο τέλος κάθε κεφαλαίου

Το βιβλίο διατίθεται στα παρακάτω βιβλιοπωλεία (μεταξύ άλλων):  Ιανός (Αθήνα – Θεσ/νικη), ΚορφιάτηςΓρηγόρη, ΕλευθερουδάκηςΠατάκης,  Σαββάλας-Βιβλιορυθμός, «Βιβλιοεπιλογή» Γ.Χ.  Αναστασάκης, Βιβλιοχώρα, Βεργίνα, Ψαράς (ΘΕΣ/NIKH), Παιδεία (ΛΑΡΙΣΑ).

 Λεπτομερής περιγραφή του βιβλίου και αποσπάσματα του δίνονται στον παρακάτω ιστότοπο όπου είναι δυνατό να αγορασθεί και σε ειδική προνομιακή τιμή (περιορισμένος αριθμός βιβλίων).  Για τους τρόπους αγοράς του βιβλίου πατήστε εδώ.  Τα έξοδα αποστολής είναι δωρεάν εντός Ελλάδας για απλό δέμα.

 https://sites.google.com/site/kalamatianosbooks

Οι ασκήσεις  στο άρθρο αυτό προέρχονται από την ενότητα 1.3 του βιβλίου  «Γενική Χημεία Γ΄ Λυκείου Θετικής Κατεύθυνσης» – Κ. Καλαματιανός.   Λεπτομερής παρουσίαση του βιβλίου, αποσπάσματά του και τρόποι αγοράς δίνονται στον ιστότοπο:

  https://sites.google.com/site/kalamatianosbooks  

 Το βιβλίο διατίθετα στον παραπάνω ιστότοπο σε ειδική προνομιακή τιμή.

  

 Διατίθεται επίσης στα εξής  βιβλιοπωλεία (μεταξύ άλλων): Ιανός (Αθήνα – Θεσ/νίκη), Κορφιάτης,  ΓρηγόρηΕλευθερουδάκηςΠατάκης,  Σαββάλας-Βιβλιορυθμός,  Αναστασάκης,  Βιβλιοχώρα.

Όταν θα έχεις ολοκληρώσει την μελέτη αυτής της ενότητας θα είσαι σε θέση να:

  1. Γράψεις τα σύμβολα του Lewis για στοιχεία εάν γνωρίζεις την θέση τους στον περιοδικό πίνακα ή την ηλεκτρονιακή δομή τους
  2. Γράψεις τους ηλεκτρονιακούς τύπους του Lewis για χημικές ενώσεις εάν γνωρίζεις τον μοριακό τύπο τους     
  3. Εξηγήσεις τα βασικά σημεία της Ηλεκτρονιακής Θεωρίας του Σθένους
  4. Περιγράψεις τα διάφορα είδη χημικών δεσμών και να εξηγήσεις πώς  σχηματίζονται χρησιμοποιώντας τους ηλεκτρονιακούς τύπους του Lewis
  5. Γράψεις ηλεκτρονιακούς τύπους για ενώσεις όπου δεν ισχύει ο Κανόνας της Οκτάδας
  6. Να περιγράψεις τις εφαρμογές αλλά και τα «αδύνατα σημεία» της Ηλεκτρονιακής Θεωρίας του Σθένους

 

Ο ηλεκτρονιακός τύπος του Lewis δίνει τις παρακάτω πληροφορίες για μία χημική ένωση:

  •  το είδος των δεσμών που σχηματίζονται μεταξύ των στοιχείων της αλλά και τον τρόπο που σχηματίζονται (ετεροπολικός, ομοιοπολικός)
  • την τάξη των δεσμών (απλός, διπλός ή τριπλός δεσμός) μεταξύ των στοιχείων της
  • τις ιδιότητες της [1]  

 Σε πολλές περιπτώσεις οι ηλεκτρονιακοί τύποι του Lewis και οι δεσμοί που προβλέπονται με τον εμπειρικό αυτό τρόπο μεταξύ των ατόμων χημικών ενώσεων έχουν επαληθευθεί πειραματικά. Στο γεγονός αυτό έγκειται η μέχρι σήμερα χρησιμοποίησή τους αν και βασίζονται σε μία προκβαντική αντίληψη για το άτομο.

 Εκτός των άλλων οι ηλεκτρονιακοί τύποι μας δίνουν πληροφόρηση για τον αριθμό των ζευγών ηλεκτρονίων που «μοιράζονται» τα άτομα σε μία χημική ένωση. Όσο περισσότερα είναι αυτά τα κοινά ζεύγη ηλεκτρονίων μεταξύ δύο ατόμων (δεσμοί) τόσο σταθερότερος ο δεσμός και μικρότερο το μήκος του. Η σταθερότητα και το μήκος των χημικών δεσμών επηρεάζει σημαντικά τον τρόπο που αντιδρούν οι χημικές ενώσεις. Όσο σταθερότερος ένας χημικός δεσμός τόσο  μεγαλύτερη η ενέργεια που απαιτείται για  την διάσπασή του και επομένως τόσο ποιο δύσκολα αντιδρά η ένωση που περιέχει ισχυρούς δεσμούς μεταξύ των στοιχείων της.

 Εάν και για ένα απλό μόριο είναι εύκολο να γράψει κανείς των ηλεκτρονιακό τύπο του για τα ποιο σύνθετα αρκετές φορές παρατηρούνται δυσκολίες. Στην Μεθοδολογία #6 που δίνεται στο βιβλίο «Γενική Χημεία Γ΄ Λυκείου» δίνεται μία σειρά απλών κανόνων για την γραφή των ηλεκτρονιακών τύπων του Lewis και για πολυπλοκότερα άτομα. Μερικά παραδείγματα λυμένων ασκήσεων σχετικών με τους ηλεκτρονιακούς τύπους δίνονται εδώ.


[1] Οι ιδιότητες των χημικών ενώσεων όπως η δραστικότητά τους – ευκολία με την οποία αντιδρούν – καθορίζεται σε μεγάλο βαθμό από:

         i.  την σταθερότητα και από το μήκος των δεσμών μεταξύ των ατόμων τους:  Η σταθερότητα των ομοιοπολικών δεσμών αυξάνει όσο αυξάνει ο αριθμός των κοινών ζευγών ηλεκτρονίων μεταξύ των ατόμων τους ενώ αντίθετα το μήκος του δεσμού ελαττώνεται. Οι ηλεκτρονιακές δομές μας βοηθούν να «προβλέψουμε» σε θεωρητικό επίπεδο τον αριθμό των κοινών ζευγών ηλεκτρονίων μεταξύ ατόμων και έτσι μας δίνουν πληροφόρηση για την σταθερότητα και το μήκος του δεσμού

        ii.   Tα ελεύθερα ζεύγη ηλεκτρονίων που έχουν τα άτομα τους: Μόρια με άτομα που έχουν ελεύθερα ζεύγη ηλεκτρονίων μπορούν να γίνουν δότες ζευγών ηλεκτρονίων σε άλλα άτομα που μπορούν να δεχθούν ζεύγη ηλεκτρονίων (π.χ  ΝΗ3 με ΗCl).


Για τις παρατηρήσεις σας:






Οι ασκήσεις  στο άρθρο αυτό προέρχονται από το κεφάλαιο 1 του βιβλίου  «Γενική Χημεία Γ΄ Λυκείου Θετικής Κατεύθυνσης» – Κ. Καλαματιανός.   Λεπτομερής παρουσίαση του βιβλίου, αποσπάσματά του και τρόποι αγοράς δίνονται στον ιστότοπο:

  https://sites.google.com/site/kalamatianosbooks 

 Το βιβλίο διατίθετα στον παραπάνω ιστότοπο σε ειδική προνομιακή τιμή.

  

 Διατίθεται επίσης στα εξής  βιβλιοπωλεία (μεταξύ άλλων): Ιανός (Αθήνα – Θεσ/νίκη), Κορφιάτης,  ΓρηγόρηΕλευθερουδάκηςΠατάκης,  Σαββάλας-Βιβλιορυθμός,  Αναστασάκης,  Βιβλιοχώρα.

1.      Σύμφωνα με το κβαντομηχανικό πρότυπο του ατόμου η ___________ του ηλεκτρονιακού νέφους (πιθανότητα να βρεθούν ηλεκτρόνια γύρω από τον πυρήνα σε απόσταση r) ____________ με την αύξηση της απόστασης r από τον πυρήνα αλλά πουθενά δεν γίνεται ίση με __________. Επομένως στο ελεύθερο άτομο δεν μπορεί να προσδιορισθεί ακριβής ακτίνα (r) όπου βρίσκονται τα ηλεκτρόνια της εξωτερικής στιβάδας.  Η ατομική ακτίνα είναι δυνατόν να προσδιορισθεί σε άτομα που συνδέονται μεταξύ τους με_______________ και έχει ορισθεί ως το _______________ της απόστασης μεταξύ των πυρήνων δύο γειτονικών ατόμων στο _________________ του στοιχείου.

 2.      Σε μία σειρά _________________ χημικών ειδών το μέγεθος ______________________, καθώς ελαττώνεται ο ατομικός αριθμός. Γενικά στον περιοδικό πίνακα η ατομική ακτίνα των στοιχείων αυξάνει καθώς μετακινούμαστε προς τα κάτω σε μία ___________________ του και _______________________καθώς μετακινούμαστε από αριστερά προς τα δεξιά σε μία περίοδο.

3.      H ενέργεια ιοντισμού μετρά την ευκολία με την οποία τα άτομα_________________ ηλεκτρόνια όταν βρίσκονται σε αέρια κατάσταση. Ενέργεια ___________________ ονομάζεται η ελάχιστη ενέργεια που απαιτείται για την πλήρη απομάκρυνση ενός ηλεκτρονίου από ελεύθερο άτομο που βρίσκεται σε αέρια φάση και στην θεμελιώδη κατάσταση. Η __________________ ελαττώνεται από επάνω προς τα κάτω σε μία στήλη του περιοδικού πίνακα και από δεξιά προς τα αριστερά σε μία _____________________ του.

4.      Tα ηλεκτρόνια που συμμετέχουν στην δημιουργία των χημικών δεσμών είναι αυτά που βρίσκονται στην εξωτερική στιβάδα των ατόμων και τα οποία ονομάζονται __________________. Για την περιγραφή του σχηματισμού των χημικών δεσμών από τα ηλεκτρόνια σθένους των ατόμων διατυπώθηκε η ____________________________ αρχικά από τον Ramsay το 1908. Αργότερα η παραπάνω θεωρία συμπληρώθηκε από τον Κossel και τον _________________ σε μία προσπάθεια να περιγραφεί και να εξηγηθεί ο σχηματισμός δεσμών μεταξύ ατόμων σε μη ιοντικές  ενώσεις.

 5.      Tα βασικά σημεία της Ηλεκτρονιακής Θεωρίας του Σθένους είναι ότι: α) στους ___________________________ συμμετέχουν μόνο τα ηλεκτρόνια σθένους  β) τα άτομα των στοιχείων έχουν την τάση να προσλαμβάνουν ή να αποβάλλουν ή να αμοιβαία συνεισφέρουν ___________________________ προκειμένου να αποκτήσουν την δομή του πλησιέστερου __________________ στον περιοδικό πίνακα δηλαδή ________________ ηλεκτρόνια στην εξωτερική τους στιβάδα με εξαίρεση στην στιβάδα με n=1 δηλαδή την _________________ όπου συμπληρώνεται με ________ ηλεκτρόνια. Η τάση των στοιχείων της περιόδου 2 και 3 του περιοδικού πίνακα να αποκτήσουν οκτάδα ηλεκτρονίων στην εξωτερική τους στιβάδα ονομάζεται ________________________.

6.      Oι χημικοί δεσμοί χωρίζονται σε: _______________ ή ετεροπολικούς, ομοιοπολικούς και μεταλλικούς δεσμούς. Ο ιοντικός δεσμός είναι δεσμός που αναπτύσσεται μεταξύ ιόντων με αντίθετα φορτία λόγω των____________________________. Ο ιοντικός δεσμός προκύπτει από την μεταφορά ηλεκτρονίου (-ων) από άτομο μετάλλου σε άτομο__________________. Ο ομοιοπολικός δεσμός προκύπτει μεταξύ δύο ατόμων με ________________ συνεισφορά μονήρων ηλεκτρονίων. Μία ειδική κατηγορία ομοιοπολικού δεσμού είναι ο ______________________όπου το κοινό ζεύγος ηλεκτρονίων δεν προκύπτει με αμοιβαία συνεισφορά ηλεκτρονίων αλλά προέρχεται από ένα μόνο άτομο. ________________________ είναι οι δεσμοί που αναπτύσσονται μεταξύ των ατόμων των μετάλλων.

7.           O  G. N. Lewis πρότεινε απλά σύμβολα για την γραφή των στοιχείων και των ηλεκτρονίων σθένους τους πού είναι γνωστά ως_____________________. To σύμβολο του Lewis για ένα στοιχείο αποτελείται από το _____________________ του στοιχείου (π.χ. Na, K, Cl) και από μία τελεία για κάθε ένα ηλεκτρόνιο σθένους του στοιχείου. Η κατανομή των εξωτερικών ηλεκτρονίων των στοιχείων στα μόρια δίνεται από τους ________________________ του Lewis όπου φαίνεται πόσα εξωτερικά ηλεκτρόνια συμμετέχουν στον σχηματισμό δεσμών (____________________) και πόσα δεν συμμετέχουν σε δεσμούς μη δεσμικά ηλεκτρόνια.

  Όροι για την συμπλήρωση των ασκήσεων 82-88
 Δεσμικά ηλεκτρόνια, πρώτου ιοντισμού, αμοιβαία, μειώνεται, μηδέν, μισό, κρυσταλλικό πλέγμα, αυξάνεται, χημικό σύμβολο, οκτώ, ελαττώνεται, Lewis, ισοηλεκτρονικών, στήλη, αποβάλλουν, μεταλλικοί δεσμοί, δύο, περίοδό, ηλεκτρόνια σθένους, Ηλεκτρονιακή Θεωρία του Σθένους, χημικούς δεσμούς, ηλεκτρόνια, ευγενούς αερίου, στιβάδα Κ, Κανόνας της Οκτάδας, ιοντικούς, ηλεκτροστατικών δυνάμεων, αμετάλλου, ημιπολικός δεσμός,  σύμβολα του Lewis, ενέργεια ιοντισμού, πυκνότητα, χημικό δεσμό, ηλεκτρονιακούς τύπους.

 

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

1.      Σύμφωνα με το κβαντομηχανικό πρότυπο του ατόμου η ______πυκνότητα_____ του ηλεκτρονιακού νέφους (πιθανότητα να βρεθούν ηλεκτρόνια γύρω από τον πυρήνα σε απόσταση r) ______μειώνεται______ με την αύξηση της απόστασης r από τον πυρήνα αλλά πουθενά δεν γίνεται ίση με _____μηδέν_____. Επομένως στο ελεύθερο άτομο δεν μπορεί να προσδιορισθεί ακριβής ακτίνα (r) όπου βρίσκονται τα ηλεκτρόνια της εξωτερικής στιβάδας. Η ατομική ακτίνα είναι δυνατόν να προσδιορισθεί σε άτομα που συνδέονται μεταξύ τους με______χημικό δεσμό___ και έχει ορισθεί ως το ____μισό_____ της απόστασης μεταξύ των πυρήνων δύο γειτονικών ατόμων στο _________κρυσταλλικό πλέγμα________ του στοιχείου.

 2.      Σε μία σειρά _______ισοηλεκτρονικών_______ χημικών ειδών το μέγεθος _______αυξάνεται________, καθώς ελαττώνεται ο ατομικός αριθμός. Γενικά στον περιοδικό πίνακα η ατομική ακτίνα των στοιχείων αυξάνει καθώς μετακινούμαστε προς τα κάτω σε μία _______στήλη________ του και _______ελαττώνεται____ καθώς μετακινούμαστε από αριστερά προς τα δεξιά σε μία περίοδο.

 3.      H ενέργεια ιοντισμού μετρά την ευκολία με την οποία τα άτομα____αποβάλλουν____ ηλεκτρόνια όταν βρίσκονται σε αέρια κατάσταση. Ενέργεια _____πρώτου ιοντισμού________ ονομάζεται η ελάχιστη ενέργεια που απαιτείται για την πλήρη απομάκρυνση ενός ηλεκτρονίου από ελεύθερο άτομο που βρίσκεται σε αέρια φάση και στην θεμελιώδη κατάσταση. Η ______ενέργεια ιοντισμού_______ ελαττώνεται από επάνω προς τα κάτω σε μία στήλη του περιοδικού πίνακα και από δεξιά προς τα αριστερά σε μία ______περίοδό_____ του.

4.      Tα ηλεκτρόνια που συμμετέχουν στην δημιουργία των χημικών δεσμών είναι αυτά που βρίσκονται στην εξωτερική στιβάδα των ατόμων και τα οποία ονομάζονται __________ηλεκτρόνια σθένους________. Για την περιγραφή του σχηματισμού των χημικών δεσμών από τα ηλεκτρόνια σθένους των ατόμων διατυπώθηκε η __________Ηλεκτρονιακή Θεωρία του Σθένους___________ αρχικά από τον Ramsay το 1908. Αργότερα η παραπάνω θεωρία συμπληρώθηκε από τον Κossel και τον _______Lewis______ σε μία προσπάθεια να περιγραφεί και να εξηγηθεί ο σχηματισμός δεσμών μεταξύ ατόμων σε μη ιοντικές  ενώσεις.

5.      Tα βασικά σημεία της Ηλεκτρονιακής Θεωρίας του Σθένους είναι ότι: α) στους _______χημικούς δεσμούς__________ συμμετέχουν μόνο τα ηλεκτρόνια σθένους  β) τα άτομα των στοιχείων έχουν την τάση να προσλαμβάνουν ή να αποβάλλουν ή να αμοιβαία συνεισφέρουν __________ηλεκτρόνια__________ προκειμένου να αποκτήσουν την δομή του πλησιέστερου ______ευγενούς αερίου________ στον περιοδικό πίνακα δηλαδή ________οκτώ________ ηλεκτρόνια στην εξωτερική τους στιβάδα με εξαίρεση στην στιβάδα με n=1 δηλαδή την _____στιβάδα Κ______ όπου συμπληρώνεται με ____δύο____ ηλεκτρόνια. Η τάση των στοιχείων της περιόδου 2 και 3 του περιοδικού πίνακα να αποκτήσουν οκτάδα ηλεκτρονίων στην εξωτερική τους στιβάδα ονομάζεται ________Κανόνας της Οκτάδας_________.

 6.      Oι χημικοί δεσμοί χωρίζονται σε: _______ιοντικούς________ ή ετεροπολικούς, ομοιοπολικούς και μεταλλικούς δεσμούς. Ο ιοντικός δεσμός είναι δεσμός που αναπτύσσεται μεταξύ ιόντων με αντίθετα φορτία λόγω των______ηλεκτροστατικών δυνάμεων_______. Ο ιοντικός δεσμός προκύπτει από την μεταφορά ηλεκτρονίου (-ων) από άτομο μετάλλου σε άτομο_____αμετάλλου____. Ο ομοιοπολικός δεσμός προκύπτει μεταξύ δύο ατόμων με ______αμοιβαία______ συνεισφορά μονήρων ηλεκτρονίων. Μία ειδική κατηγορία ομοιοπολικού δεσμού είναι ο _______ημιπολικός δεσμός__________όπου το κοινό ζεύγος ηλεκτρονίων δεν προκύπτει με αμοιβαία συνεισφορά ηλεκτρονίων αλλά προέρχεται από ένα μόνο άτομο. _________Mεταλλικοί δεσμοί________ είναι οι δεσμοί που αναπτύσσονται μεταξύ των ατόμων των μετάλλων.

 7.           O G. N. Lewis πρότεινε απλά σύμβολα για την γραφή των στοιχείων και των ηλεκτρονίων σθένους τους πού είναι γνωστά ως______σύμβολα του Lewis_____. To σύμβολο του Lewis για ένα στοιχείο αποτελείται από το ______χημικό σύμβολο_______ του στοιχείου (π.χ. Na, K, Cl) και από μία τελεία για κάθε ένα ηλεκτρόνιο σθένους του στοιχείου. Η κατανομή των εξωτερικών ηλεκτρονίων των στοιχείων στα μόρια δίνεται από τους _______ηλεκτρονιακούς τύπους________ του Lewis όπου φαίνεται πόσα εξωτερικά ηλεκτρόνια συμμετέχουν στον σχηματισμό δεσμών (_____δεσμικά ηλεκτρόνια_____) και πόσα δεν συμμετέχουν σε δεσμούς μη δεσμικά ηλεκτρόνια.

Για τις παρατηρήσεις σας:






Η θεωρία στο άρθρο αυτό προέρχεται από την ενότητα 1.3 του βιβλίου  «Γενική Χημεία Γ΄ Λυκείου Θετικής Κατεύθυνσης» – Κ. Καλαματιανός.   Λεπτομερής παρουσίαση του βιβλίου, αποσπάσματά του και τρόποι αγοράς δίνονται στον ιστότοπο  https://sites.google.com/site/kalamatianosbooks.    

 Το βιβλίο διατίθετα στον παραπάνω ιστότοπο σε ειδική προνομιακή τιμή.

  

 Διατίθεται επίσης στα εξής  βιβλιοπωλεία (μεταξύ άλλων): Ιανός (Αθήνα – Θεσ/νικη), ΚορφιάτηςΓρηγόρη, ΕλευθερουδάκηςΠατάκης,  Αναστασάκης, Βιβλιοχώρα.

Σκοπός σε αυτή την ενότητα είναι:

  i.      Να εξηγήσουμε πώς σχηματίζονται τα διάφορα είδη χημικών δεσμών χρησιμοποιώντας την Ηλεκτρονιακή Θεωρία του Σθένους και τους ηλεκτρονιακούς τύπους του Lewis    

  ii.      Να παρουσιάσουμε και να εξηγήσουμε τα βασικά σημεία της Ηλεκτρονιακής Θεωρίας του Σθένους

  iii.      Να διατυπώσουμε και να εξηγήσουμε τους κανόνες για την γραφή των ηλεκτρονιακών τύπων του Lewis

   iv.      Να παρουσιάσουμε σύντομα την χρησιμότητα και τις εφαρμογές των ηλεκτρονιακών τύπων του Lewis στην μελέτη σχηματισμού των χημικών ενώσεων

    v.      Να παρουσιάσουμε τα «αδύνατα σημεία» της Ηλεκτρονιακής Θεωρίας του Σθένους

Όταν θα έχεις ολοκληρώσει την μελέτη αυτής της ενότητας θα είσαι σε θέση να:

  1.  Γράψεις τα σύμβολα του Lewis για στοιχεία εάν γνωρίζεις την θέση τους στον περιοδικό πίνακα ή την ηλεκτρονιακή δομή τους
  2. Γράψεις τους ηλεκτρονιακούς τύπους του Lewis για χημικές ενώσεις εάν  γνωρίζεις τον μοριακό τύπο τους     
  3. Εξηγήσεις τα βασικά σημεία της Ηλεκτρονιακής Θεωρίας του Σθένους
  4. Περιγράψεις τα διάφορα είδη χημικών δεσμών και να εξηγήσεις πώς  σχηματίζονται χρησιμοποιώντας τους ηλεκτρονιακούς τύπους του Lewis
  5. Γράψεις ηλεκτρονιακούς τύπους για ενώσεις όπου δεν ισχύει ο Κανόνας της Οκτάδας
  6. Να περιγράψεις τις εφαρμογές αλλά και τα «αδύνατα σημεία» της Ηλεκτρονιακής Θεωρίας του Σθένους

Για απόσπασμα της θεωρίας της ενότητας αυτής από το βιβλίο δες εδώ. Για σχετικές ασκήσεις και μεθοδολογία δες στον ιστότοπο: https://sites.google.com/site/kalamatianosbooks

Οκτώβριος 2019
Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
« Ιαν.    
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031  

Άρθρα

Αρχείο Άρθρων

Blog Statistics

  • 83.314 hits (απο 20-09-2010)
Αρέσει σε %d bloggers: