Στο video που δίνεται παρακάτω αποδεικνύεται πειραματικά η αντίσταση που προβάλλουν τα ρυθμιστικά διαλύματα στην μεταβολή του pH τους όταν προστίθενται σε αυτά οξέα ή βάσεις.

 Το πείραμα έχει ως εξής:

  • Στην αριστερή πλευρά της οθόνης η στερεή ουσία είναι το οξικό νάτριο CH3COONa (στα αγγλικά sodium acetate)
  • Στον δοκιμαστικό σωλήνα στην αριστερή πλευρά της οθόνης έχει τοποθετηθεί οξικό οξύ (CH3COOH, acetic acid στα αγγλικά)
  • Στον μεσαίο δοκιμαστικό σωλήνα προετοιμάζεται το ρυθμιστικό διάλυμα (buffer στα αγγλικά)  με την ανάμειξη οξικού οξέος CH3COOH και oξικού νατρίου CH3COONa. Όπως γνωρίζουμε από την θεωρία ένας τρόπος παρασκευής ρυθμιστικού διαλύματος είναι η ανάμειξη ενός ασθενούς οξέος και του άλατός
  • Στον δοκιμαστικό σωλήνα στην δεξιά πλευρά της οθόνης έχει τοποθετηθεί απεσταγμένο νερό για να γίνουν οι σχετικές συγκρίσεις στο pH.
  • Όλα τα αρχικά διαλύματα είναι άχρωμα
  • Σε όλους τους δοκιμαστικούς σωλήνες προστίθεται μερικές σταγόνες δείκτη o οποίος αλλάζει χρώμα ανάλογα με το pH του διαλύματος και συγκεκριμένα: i) όταν το διάλυμα είναι έντονα όξινο (pH ≈ 2) έχει χρώμα κόκκινο ενώ σε pH ≈ 5 έχει χρώμα ανοικτό κίτρινο     ii) όταν το διάλυμα είναι ουδέτερο (pH ≈ 7)  έχει χρώμα πράσινο και  iii)  όταν το διάλυμα είναι αλκαλικό (pH > 7) έχει χρώμα μώβ.
  • Κατόπιν προστίθενται 2 σταγόνες διαλύματος NaOH σε κάθε δοκιμαστικό σωλήνα. Το pH στον δοκιμαστικό σωλήνα με το απεσταγμένο νερό (δεξιά πλευρά της οθόνης) γίνεται αμέσως  pH > 7 και το διάλυμα παίρνει χρώμα μοβ. Το διάλυμα του CH3COOH (αριστερή πλευρά της οθόνης) δείχνει να μεταβάλλεται καθώς γίνεται λιγότερο όξινο αλλάζοντας ελαφρά χρώμα από κόκκινο προς ελαφρά κόκκινο ενώ το διάλυμα του ρυθμιστικού διαλύματος (μεσαίος δοκιμαστικός σωλήνας) δεν φαίνεται να επηρεάζεται (παραμένει κίτρινο δηλαδή ελαφρά όξινο).
  • Προστίθενται 5 σταγόνες διαλύματος NaOH σε όλους τους δοκιμαστικούς σωλήνες. Το χρώμα του διαλύματος στο σωλήνα με το απεσταγμένο νερό δεν μεταβάλλεται πλέον. Το χρώμα του διαλύματος στον δοκιμαστικό σωλήνα με το CH3COOH αλλάζει προοδευτικά πηγαίνοντας από ελαφρά κόκκινο προς το κίτρινο (pH ≈ 5) ενώ το χρώμα στον μεσαίο δοκιμαστικό σωλήνα δεν αλλάζει.
  • Προστίθενται και πάλι από 5 σταγόνες διαλύματος NaOH στους δοκιμαστικούς σωλήνες και παρατηρούμε αλλαγή μόνο σε αυτόν που περιέχει το CH3COOH. Το χρώμα του διαλύματος γίνεται μοβ δηλαδή το διάλυμα τελικά γίνεται αλκαλικό λόγω περίσσειας NaOH.
  • Προστίθεται και άλλο διάλυμα NaOH, αρκετά περισσότερο από ότι στο CH3COOH, προκειμένου τελικά να γίνει αλκαλικό το διάλυμα του ρυθμιστικού διαλύματος.

 

Γενικά λοιπόν αποδεικνύεται ότι τα ρυθμιστικά διαλύματα προβάλλουν αντίσταση στην μεταβολή του pH τους όταν σε αυτά προστίθενται μικρές αλλά υπολογίσιμες ποσότητες οξέος ή βάσης.

Advertisements